Ritualofmarriage.Org

เดือนยี่ (เดือนพฤศจิกายน) ประเพณียี่เป็ง “ลอยกระทง” ชาวบ้านทุกครัวเรือนจะทำกระทงแล้วจะนำมาที่วัด เพื่อไหว้พระบูชาพระรัตนตรัยก่อน จากนั้นจะมีขบวนแห่กระทงไปที่ท่านํ้าเพื่อทำพิธีลอยกระทง
เดือน ๓ (เดือนธันวาคม) เป็นฤดูกาลเก็บเกี่ยวผลผลิต ที่ชาวบ้านปลูกตลอดทั้งฤดูกาลเช่น ข้าว ข้าวโพด
ส่วนเรื่องข้อห้าม หรือสิ่งของต้องห้ามในวันมงคลหรือเทศกาลต่างๆ ทางชาวบ้านจะไม่ค่อยถือสาเรื่องเกี่ยวกับของกินของใช้ ทั้งที่เป็นงานมงคลและงานอวมงคลหรือเทศกาลงานบุญ แต่หากจะเป็นสิ่งที่ไม่นิยมปฏิบัติกันมีเพียงเล็กน้อย เช่น งานศพจะไม่นิยมใส่เสื้อสีแดงหรือผ้าที่มีสีสันฉูดฉาด งานขึ้นบ้านใหม่ผู้หญิงตั้งครรภ์ (ยกเว้นเจ้าของบ้าน) จะไม่ให้ขึ้นบ้านตรงบันใด จะให้ไปขึ้นที่หน้าต่างของบ้านหลังนั้น ซึ่งเป็นความเชื่อของชาวพุทธล้านนาบ้านแม่ตํ๋า ที่ถือปฏิบัติกันมาจนถึงทุกวันนี้
การเกิด Continue Reading »

เท่าที่ได้สัมภาษณ์ แม่อุ๊ยแปง ชัยจอมกุล ปราชญ์ชาวบ้านแม่ต๋าํ มีเคล็ดลับว่า การตัดต้องมีระยะ
กาํ หนด คือ ถา้ ตดั สั้นเกินไปเมื่อเด็กโตขึ้นจะเป็นคนใจร้อนและโกรธง่าย และสายสะดือที่มัดไวน้ ั้น
เมื่อหลุดออกจากตวั เด็กแลว้ จะเก็บไวต้ ากให้แห้งสนิท (หากว่ามีลูกกี่คนตอ้ งเก็บไวใ้ ห้หมด) จะ
นาํ มาฝนรวมกนั ให้ลูกกินในยามเจ็บป่ วย เป็นความเชื่อเกี่ยวกบั สายสัมพนั ธ์ในครอบครัว ให้เกิด
ความรักความผูกพันต่อพ่อแม่ญาติพี่น้อง ๓๑
จากน้นั แม่ช่างจะนาํ เด็กอาบน้าํ อุ่น เสร็จแลว้ จะนาํ เด็กห่อผา้ ใส่กระดง้ ไปทาํ พิธี “ขายละ
อ่อน” ที่หวั บนั ใดบา้ น และเมื่อไปถึงหนา้ หวั บนั ใดบา้ นจะร่อนกระดง้ เบาๆ แลว้ กระทืบเทา้ สองสาม
ครั้ง วางเด็กไวแ้ ลว้ แม่ช่างก็จะพูดว่า “ค้นั เป๋ นลูกผตี ้งั หลาย เป๋ นลูกผีจอมปลวก ผบี วกควาย ก็หื้อมา
เอาเน่อ” แลว้ แม่ช่างหรือคนในบา้ นคนใดคนหนึ่งจะพูดตอบกลบั มาว่า “ละอ่อนนี้เป๋ นลูกขา้ ขา้ จะ Continue Reading »

เด็กและต้องเป็นหม้อที่ผ่านการใช้งานแล้ว เมื่อเตรียมอุปกรณ์เสร็จ แม่ช่างจะนั่งใกล้ๆ เตาไฟที่ตั้งหม้อนึ่งอยู่ก่อนแล้ว จากนั้นจะจับเชือกนำลูกตุ้มไปห้อยอยู่กลางหม้อนึ่ง แล้วแม่ช่างจะพูดขึ้นว่า อยากจะได้ชื่อสักชื่อ จะขอได้ไหม ถ้าจะให้ชื่อจะเป็นชื่อเก่าหรือใหม่ก็ได้ จากนั้นแม่ช่างก็จะเอ่ยชื่อไปเรื่อยๆ เช่น มา มี ทอง ฝ้าย แสน ใจ คำ เป็นต้น และถ้าชื่อที่เอ่ยขึ้นมาแต่เชือกยังไม่แกว่งก็จะถามไปเรื่อยๆ ต่อเมื่อใดแล้วที่เอ่ยชื่อถูก ก้อนข้าวจะเริ่มแกว่งก็จะทราบว่าผีหม้อนึ่งได้อนุญาตให้ใช้ชื่อนั้น เพื่อความแน่ใจแม่ช่างก็จะถามขึ้นอีกว่า ชื่อนี้จริงหรือไม่ ถ้าจริงก็ขอให้แกว่งไปด้านหน้าและด้านหลัง และขอให้แกว่งแรงๆ ตามลำดับ เพื่อเพิ่มความมั่นใจยิ่งขึ้น แม่ช่างก็จะบอกว่า แกว่งไปด้านขวาแล้วแกว่งไปด้านซ้าย เมื่อแน่ใจแล้วก็จะบอกให้พ่อแม่ของเด็กทราบ และพ่อแม่ของเด็กก็จะตั้งชื่อให้กับลูกของตนตามนั้น
ปัจจุบัน การตั้งชื่อของชาวบ้านแม่ตํ๋า จะนิยมตั้งชื่อโดยการใช้หมอดู หรือจากผู้มีความรู้ความเข้าใจ Continue Reading »

เทียนนี้ไปไหว้พระเกศแก้วจุฬามณีบนสวรรค์เน่อ” จากนั้นก็จะนำด้ายดิบมาผูกที่ เท้า ที่เอว และที่คอ ถือตามคติทางศาสนาว่า
ปุตตัง คีเว มีลูกเหมือนเชือกผูกคอ
ภริยา หัตเถ มีเมียเหมือนปอผูกศอก
ธนัง ปาเท มีทรัพย์สมบัติเหมือนปลอกสวมเท้า
หลังจากมัดตราสังข์เสร็จ จะหามศพมาวางไว้บนแคร่ไม้ไผ่ที่ได้สานไว้แล้วให้ขนาดพอดีกับโลงศพ จากนั้นจะช่วยกันยกศพใส่โลง และก่อนที่จะปิดฝาโลง สล่าไม้ศพจะนำกิ่งไม้ที่ไม่มีใบติดปัดแกว่งไปมาในโลงศพพร้อมกับพูดว่า “ขวัญคนหนี ขวัญผีอยู่” เสร็จแล้วทำการปิดฝาโลง ทางเจ้าภาพจะจัดเตรียมเครื่องสักการะศพ ได้แก่ บาตรพระ ตุงสามหาง ข้าวปลาอาหาร หมาก เมี่ยง บุหรี่ เข็มเย็บผ้า ใส่ถุงรวมกันนำไปตั้งไว้บนโรงศพ เพราะเชื่อว่าวิญญาณผู้ตายจะนำไปเป็นเสบียงในภพหน้า นอกจากนั้น Continue Reading »

เจ้าภาพจะนำลูกหลานของผู้ตายไปบรรพชาสามเณร “บวชหน้าไฟ” ที่วัดเพื่อจูงศพพร้อมกับนิมนต์พระสงฆ์มาทำพิธีเจริญพุทธมนต์ เมื่อพระสงฆ์มาถึง ปู่จารย์จะเป็นผู้นำทำพิธีไหว้พระสมาทานศีล พระสงฆ์เจริญพุทธมนต์ เสร็จแล้วเจ้าภาพจะนำเครื่องไทยธรรมถวายแด่พระสงฆ์ เมื่อถวายเสร็จพระสงฆ์จะให้พร คำให้พรของพระสงฆ์เมืองเหนือในขั้นตอนนี้ มีลักษณะเป็นคำร้อยกรอง โดยที่พระสงฆ์จะเป็นผู้หยาดนํ้า “กรวดนํ้า” ทางเจ้าภาพก็จะเขียนชื่อ นามสกุล ของผู้ตายส่งให้พระสงฆ์ (เฉพาะรูปที่นั่งหัวแถว) คำให้พรของพระสงฆ์ มีดั้งนี้
เอวัง โห่นตุ๊ “เอวังโหนตุ” บัดนี้มูลศรัทธาลูกหลานนำเอาข้าวนํ้าปัจจัยมาถวาย เป็นทานเพื่ออุทิศกุศลไปให้ผู้ตาย เป็นทานเพื่อจักอุทิสะส่งไปหา… “ผู้ตาย” แม้นได้วางอารมณ์อาลัยจิตใจไปบ่ คือ คือจิตใจจากไปร่างไปไม่ถูก ไปตกอยู่ในหว่างจตุราบาย “จตุราบาย” คือ อบาย ๔ เปรต อสุรกาย สัตว์เดรัจฉาน ร้อนบ่ได้อาบ อยากบ่ได้กิน ขอหน้าบุญอันนี้ไปปรากฏจดเจือ “จดเจือ” คือ “เจือจาน” ไปอุ้มปกยก Continue Reading »